Fundusz inwestycyjny – osoba prawna, z usług której może skorzystać każdy podmiot, w celu pomnażania kapitału. Jest to majątek nabywców zarządzany poprzez specjalistów. Misją specjalisty (licencjonowanego doradcy inwestycyjnego) jest inwestowanie powierzonych mu pieniędzy w taki sposób, żeby osiągnąć jak największy profit dla uczestników funduszu. W bardzo wielu sytuacjach, dla każdej spółki zarządzającej pieniędzmi (towarzystwo funduszy inwestycyjnych – TFI) pracuje wielu analityków, oraz kilku zarządzających. Istotny jest również fakt, że Fundusze Inwestycyjne i TFI, które nim zarządzają, mają oddzielne osobowości prawne. Skutkuje to tym, że w razie upadku TFI aktywa zgromadzone w funduszach nie wchodzą w skład masy upadłościowej TFI. A zatem aktywa uczestników funduszu są bardzo bezpieczne i ponoszą tylko ryzyko majątkowe. W bankach jednakże posiadamy sytuację odwrotną. Aktywa banku w wypadku jego upadłości zostają spożytkowane na zaspokojenie zobowiązań banku.
Prawie każdy pieniądz, który jest wpłacany na konto w funduszu jest przeliczany na tzw. jednostki uczestnictwa (fundusz otwarty) albo certyfikaty majątkowe (fundusz zamknięty). Ich cyfra prezentuje udział w majątku funduszu. Otwarty fundusz inwestycyjny posiada obowiązek dzień w dzień wyceniać jak wiele jest warta jednostka uczestnictwa. Wartość jednostki jest podawana do publicznej wiadomości. Dzisiaj można śledzić wartość jednostek, on-line, codzienną lekturę dzienników, telegazetę, czy wręcz telefon komórkowy. Jest to bardzo wygodna forma testom nad inwestycjami. W zależności od ryzyka jakie akceptujemy, , a dodatkowo od długości czasu inwestowania, można wybierać spośród różnych ofert Towarzystw Funduszy Finansowych.
Fundusze majątkowe odróżniają się między sobą poziomem ryzyka i związanym z nim rodzajem instrumentu finansowego, w który lokują osobiste aktywa. Różnice dotyczą też horyzontu czasowego inwestycji i celów majątkowych. Nie ma dwóch identycznych funduszy majątkowych.
Cel inwestycyjny
Cel, do którego powinien zmierzać fundusz inwestycyjny realizując swoją politykę inwestycyjną. Jest to określona w statucie generalna wytyczna, jaką powinien kierować się fundusz w realizacji polityki inwestycyjnej. Dopuszczalne cele finansowe funduszu otwartego albo profesjonalnego otwartego określa ustawa. Mogą to być: a) ochrona realnej wartości aktywów funduszu, b) osiąganie przychodów z lokat brutto funduszu , a ponadto c) wzrost wartości aktywów w wyniku wzrostu wartości lokat. Cele majątkowe funduszy zamkniętych mogą być określone dowolnie.
Fundusze agresywnego wzrostu
Są one najbardziej ryzykowne spośród wszystkich funduszy akcji. Ich celem jest maksymalny przyrost wartości kapitału, dający dodatkowo nieznaczny dochód pieniędzy bieżący. Na ogół lokują one swoje środki w akcje nowych firm/spółek/korporacji i istniejących już firm/działalności jednoosobowych/przedsiębiorstw wzrostowych z rynku pozagiełdowego. Mogą również inwestować, niezależnie od ich kapitalizacji, w spółki lub branże znajdujące się akurat w niełasce rynku, licząc na potencjał przychodów zawartych w niedowartościowanych lub zapomnianych akcjach. Inne tego rodzaju fundusze inwestują we wszelkie korporacji ujawniające silny potencjał dochodów.
Fundusze akcji małych firm/spółek/korporacji
Są też funduszami wysokiego ryzyka. W przeciwieństwie do agresywnych funduszy wzrostu, kupują wyłącznie akcje niedużych firm/spółek/korporacji z rynku pozagiełdowego. Obrót tymi akcjami jest mały, a ich kursy podlegają znacznym wahaniom.
Fundusze wzrostu kapitałowego.
Identycznie jak równieżch agresywni poprzednicy, dążą do przyrostu wartości kapitału. Są jednakże mniej ryzykowne, ponieważ inwestują w spółki o pewnej pozycji na rynku, wypłacające akcjonariuszom dywidendę. Jednakże dochód z dywidendy traktują jako rzecz drugorzędną. Przyrost wartości kapitału mają im zagwarantować śpiesznie rozwijające się korporacji. W rankingach funkcjonalności fundusze te są porównywalne z agresywnymi funduszami wzrostu.
Fundusze wzrostu i dochodu z kapitału
Inwestują w korporacji o ugruntowanej pozycji na rynku tzw. blue chips, regularnie wypłacające dywidendę. Odznacza je duży stosunek dywidendy do wartości kapitału i są zainteresowane łączną stopą zwrotu. Fundusze tego typu są mniej ryzykowne od funduszy wzrostu, ponieważ inwestują w korporacji o większej kapitalizacji i o większej płynności finansowej pozwalającej wypłacanie znaczniejszych dywidend. Dywidendy pełnią funkcję finansowej amortyzacji na wypadek zredukowania kursów.
Fundusze mieszane (zrównoważone)
Ich misją jest zachowanie kapitału. Inwestują w akcje i obligacje. W strukturze portfela, w zdecydowanej większości przypadków z nich, dominuje następująca proporcja - 60% akcji i 40% obligacji. Są to fundusze stabilniejsze, wahania ich wartości są mniejsze od konwersji indeksów giełdowych. W czasie hossy pozostają na ogół w tyle za rynkiem, niemniej jednak osiągają lepsze wyniki w czasie bessy.
Fundusze łącznej stopy zwrotu
Są odmianą funduszy mieszanych, dającą jednakże inwestorom sposobność osiągnięcia większych profitów. Zarządzający ich portfelem mają większą elastyczność zmiany struktury portfela niż w funduszach mieszanych. W współzależności od sytuacji na rynku mogą oni zmieniać dowolnie proporcje pośród akcjami a obligacjami.
Fundusze dochodu z kapitału
Można je traktować jako substytut funduszy zrównoważonych w nieco większym stopniu nastawionych na wzrost kapitału. Fundusze te starają się uzyskać jak największy dochód bieżący. Kupują w tym celu akcje o wysokiej stopie dywidendy oraz obligacje emitowane poprzez rząd i przedsiębiorstwa. Ponieważ sporą część ich profitów stanowią odsetki i dywidendy, są one bardziej niż inne fundusze akcji narażone na zmiany stóp procentowych.
Fundusze obligacji
Mogą mieć różne cele finansowe. Mogą różnić się między sobą horyzontem czasowym obligacji, w które inwestują jak i ryzykiem związanym z wiarygodnością emitentów obligacji. Fundusze obligacji służą jako zabezpieczenie przed ewentualnymi stratami z inwestycji w akcje albo w funduszach akcji. Nie są one jednak wolne od ryzyka. Ich wartość może podlegać wahaniom jednakowo jak w przypadku akcji. Im dłuższy jest termin wykupu obligacji, tym większe są wahania ich kursów.
Fundusze rynku pieniężnego
Inwestują one w krótkoterminowe instrumenty rynku pieniężnego, czyli w bony skarbowe, certyfikaty depozytowe, bony komercyjne itp. W tych funduszach nie ma wahań kosztów, ale uzyskiwany w nich dochód jest niższy. Najbezpieczniejsze z tych funduszy inwestują w bony skarbowe, średniookresowe obligacje rządowe oraz programy dłużne agencji rządowych.
Fundusze rynków zagranicznych
Istnieją dwie odmiany tych funduszy. Fundusze globalne inwestujące na rynku krajowym jak również na rynkach zagranicznych , a oprócz tego fundusze międzynarodowe, które wyłączają ze swoich portfeli krajowe papiery wartościowe. Elegancja tych funduszy polega na jeszcze większej dywersyfikacji lokat niż w krajowych funduszach akcji czy obligacji. Rynki w innych krajach poruszają się częściej w rytmie odmiennym od krajowego i dlatego straty z inwestycji krajowych mogą być równoważone zyskami na rynkach zagranicznych. Jednakże z tymi funduszami wiąże się dodatkowe ryzyko powiązane z kursami walut.
Fundusze branżowe
Są to zaawansowane fundusze inwestujące w wybrane branże przemysłowe. Inwestowanie w te fundusze jest obarczone wysokim ryzykiem, ponieważ brak w nich dywersyfikacji. Jeżeli już koniunktura na daną branżę jest bardzo dobra, można osiągnąć znaczące profity. Jednak w przeciwnym przypadku straty dla współudziałowca inwestycji mogą okazać się dotkliwe.